Yürürlük

Gelir Vergisi Kanununun 40 ıncı maddesinin 1 numaralı bendine 4108 sayılı Kanunun 19 uncu maddesiyle eklenen parentez içi hüküm, 1.1.1995 tarihinden geçerli olmak üzere 2.6.1995 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Buna göre mükellefler, 1995 takvim yılına ilişkin ticari kazancın tespitinde bu Tebliğdeki açıklamalar çerçevesinde götürü olarak hesapladıkları giderleri de indirebileceklerdir.

Öte yandan özel hesap dönemi tayin olunan kurumlardan, hesap dönemi 1995 yılının Şubat ve müteakip aylarında sona erenler de anılan yıl için götürü gider uygulayabileceklerdir.

II _ TEMİNAT ARANMAKSIZIN VE İNCELEME YAPILMAKSIZIN İADE EDİLECEK VERGİLERİN MİKTARLARI İLE İADEDE TEMİNAT OLARAK KABUL EDİLECEK KIYMETLER

Gelir veya kurumlar vergisi beyannamelerine göre hesaplanan gelir veya kurumlar vergilerinden, beyannameye dahil kazançlar üzerinden daha önce tevkif suretiyle kesilen vergiler mahsup edilmekte, artan kısmı mükellefe iade edilmektedir. Bu vergilerin iadesine ilişkin işlemler 169 ve 177 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğlerinde yer alan usul ve esaslar çerçevesinde yürütülmektedir.

177 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde yer alan 100.000.000._ liralık tutar bu Genel Tebliğin yayımı tarihinden itibaren 200.000.000._ liraya yükseltilmiştir.

Buna göre:

a) Mahsuplar sonunda kalan ve tutarı 200.000.000._ lira ve daha az olan vergilerin tamamı teminat aranmaksızın ve inceleme yapılmaksızın iade edilecektir.

b) 200.000.000._ lirayı aşan vergilerin ise 200.000.000._ lirası (Birden fazla takvim yılına sirayet eden inşaat ve onarma işlerine ait istihkaklardan tevkif yoluyla kesilen vergilerde 200.000.00._ liranın tamamı ile fazlasının % 30'u) teminat aranmaksızın ve inceleme raporu beklenmeksizin red ve iade edilecektir. Bu miktarları aşan vergilerin iadesi veya bu vergiler için verilen teminatın çözülmesi daha önce olduğu gibi yine inceleme raporuna dayanılarak yapılacaktır.

Öte yandan, yukarıda belirtilen tutarların üzerindeki iadeler 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usülü Hakkında Kanununun 10 uncu maddesine göre (5 numaralı bendinde sayılanlar hariç) teminat verilmesi karşılığında inceleme raporu beklenmeksizin yapılacaktır.

Buna göre, tevkif suretiyle kesilen vergilerin iadesinde mükelleflerce verilecek aşağıda sayılan kıymetler teminat olarak kabul edilecektir.

_ Para,

_ Bankalar tarafından verilen teminat mektupları,

_ Hazine tahvil ve bonoları,

_ Hükümetçe belli edilecek milli esham ve tahvilat. Bu esham ve tahvilat, teminatın kabul edilmesine en yakın borsa cetvelleri üzerinden % 15 noksanıyla değerlendirilir.

III _ VERGİ ALACAĞI ÜZERİNDEN HESAPLANAN FON PAYININ MAHSUBU

Tam mükellef kurumlardan alınan kar payları ile bu kar paylarının 1/3'ü olarak hesaplanan vergi alacağının beyanı ve mahsubuna ilişkin açıklamalar, 19 Ocak 1996 tarih ve 22528 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 191 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde yapılmıştır.

Tam mükellef kurumlardan alınan kar paylarının menkul sermaye iradı veya başka bir adla yıllık beyanname ile beyan edildiği durumda, kar payının 1/3'ü oranında bir tutar vergi alacağı olarak hesaplanmakta ve kar payına ilave edilerek beyan edilmektedir. Vergiye tabi gelir (matrah) içinde yer alan vergi alacağı, gelir vergisi matrahı üzerinden hesaplanan toplam gelir vergisinden mahsup edilmektedir.

3824 sayılı Kanunun 18'inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yıllık beyanname ile beyan edilen vergi matrahı üzerinden hesaplanan gelir vergisinin (beyannameye dahil ücret geliri varsa bu gelire isabet eden vergi hariç) % 10'u oranında ayrıca fon payı hesaplanmaktadır.

Vergi alacağı dahil kar paylarının yıllık beyanname ile beyan edildiği durumda, toplam gelir vergisi üzerinden hesaplanan fon payından vergi alacağı üzerinden % 10 oranında hesaplanan fon payı yıllık beyannamedeki XV No'lu Tablonun 133 Mahsup satırında gösterilmek suretiyle mahsup edilecektir.

Örneğin, vergi alacağı dahil kar payı toplamı (675.000.000+225.000.000 =) 900.000.000 lira olan bir mükellefin hesaplanan gelir vergisi 306.000.000 lira olup, vergi alacağı olan 225.000.000._ liranın mahsubundan sonra ödenecek vergi 81.000.000._ liradır. Hesaplanan gelir vergisi üzerinden alınacak fon payına ait meblağ ise (306.000.000x%10=) 30.600.000 lira olarak hesaplanacaktır. Buna göre, bu tutardan vergi alacağına isabet eden (225.000.000x%10=) 22.500.000._ lira fon payı tutarı düşüldükten sonra kalan 8.100.000 lira ödenecek fon payı tutarı olacaktır.

Vergi alacağı tutarı üzerinden hesaplanan fon payı tutarının, gelir vergisi üzerinden hesaplanan fon payı tutarından daha fazla olması halinde artan fon payı ile ilgili olarak mahsup veya iade yapılmayacağı tabiidir.

Tebliğ olunur.

(*) Danıştay 4. Dairesinin 17.3.1999 tarih E. 1998/594 K: 1999/1152 sayılı Kararı ile I/4-b Bölümü İptal Edilmiştir.