Dönem İtibarıyla

Kanunun 1 inci maddesinin 1 numaralı fıkrasına göre terkin kapsamına 17/8/1999 ve 12/11/1999 tarihlerinden önceki vergilendirme dönemlerine ilişkin tahakkuk etmiş ve vadesi geldiği halde ödenmemiş veya bu tarihlerden önceki dönemlere ait olup, deprem tarihi itibarıyla vadesi geçmemiş alacaklar girmektedir.

Kanunun 1 inci maddesinin 5 numaralı fıkrasının (b) alt bendi ile bu Kanuna göre borçları terkin kapsamına giren mükellefler adına, deprem tarihinden önceki vergilendirme dönemlerine ilişkin olarak terkin kapsamına giren vergi türleri için tarhiyat yapılmayacağı, deprem tarihinden önceki vergilendirme dönemlerine ilişkin olarak tarh edilen; ancak, bu Kanunun yayımı tarihine kadar tahakkuk ettiği halde ödenmemiş veya tahakkuk etmemiş vergilerin terkin edileceği hükme bağlanmıştır.

Bu hükümlere göre; terkin kapsamına giren alacakların dönemlerinin tespitinde, 17/8/1999 tarihinde deprem meydana gelen illerde 17/8/1999 tarihi, 12/11/1999 tarihinde deprem olan illerde ise 12/11/1999 tarihi esas alınacaktır.

17/8/1999 tarihinde meydana gelen deprem nedeniyle Sakarya, Yalova ve Kocaeli illerindeki mükellefler ile bu tarihte Bolu ilinin ilçeleri olan Düzce, Çilimli, Gölyaka , Gümüşova ve Cumayeri ilçelerindeki mükellefler; İstanbul, Bursa ve Eskişehir illerinde bulunan mükelleflerden ise depremden zarar görenler mücbir sebep kapsamında kabul edilmiştir.

12/11/1999 tarihinde meydana gelen deprem nedeniyle de Bolu ve Düzce illerinin merkez ve ilçelerinde bulunan mükelleflerin durumu 12/11/1999 tarihinden itibaren mücbir sebep kapsamında değerlendirilmiştir.

Kanunun 1 inci maddesi hükmüne göre, terkin kapsamına alınacak alacakların dönem itibarıyla tespitinde, yukarıda belirtilen bölgelerdeki deprem tarihleri dikkate alınarak işlem yapılacaktır. Düzce ilinin merkez ve ilçeleri her iki depremden de etkilenmiş olduğundan bu il ve ilçeler için bu Kanunun uygulamasında vergilendirme dönemi açısından 12/11/1999 tarihi esas alınacaktır. Ayrıca, yukarıda sayılan il ve ilçeler dışında bulunan; ancak, depremden zarar gören mükelleflerin terkin kapsamına alınacak borçlarının dönemlerinin tespitinde ilgili deprem tarihleri dikkate alınacaktır.

Deprem tarihlerine göre Kanunun 1 inci maddesi kapsamına giren vergilendirme dönemlerinin tespitine ilişkin olarak aşağıda bazı örnekler verilmiştir.

17/8/1999 tarihinden önceki vergilendirme dönemi ifadesi aylık beyannameli mükellefiyetlerde Temmuz 1999 vergilendirme dönemini kapsamakta, Ağustos/1999 vergilendirme dönemini kapsamamaktadır.

Vergilendirme dönemi 3' er aylık olarak belirlenen mükellefiyetlerde, bitim tarihi deprem tarihinden önce olan dönemler kapsama girmekte, deprem tarihinden sonra olanlar ise girmemektedir. Buna göre, 17/8/1999 tarihinde meydana gelen depremde, 5-6-7/1999 dönemi gelir stopaj vergisi ( 3 aylık) kapsama girmekte, 7-8-9/1999 dönemi katma değer vergisi ( 3 aylık) kapsama girmemektedir.

Yıllık beyannameli gelir ve kurumlar vergisi mükellefiyetlerinde 1998 takvim yılı ve önceki yıllara ilişkin vergilendirme dönemleri kapsama girmekte, 1999 takvim yılı vergilendirme dönemi ise kapsama girmemektedir. Özel hesap dönemine tabi olan mükellefler bakımından, özel hesap döneminin kapandığı ay deprem tarihinden önce olanlar, 1999 yılı kazancı sayılmasına rağmen kapsama girmekte, deprem tarihinden sonra olanlar ise kapsama girmemektedir.

Veraset ve intikal vergisinde, ölüm veya intikal tarihi esas alınacak, ölüm veya intikal deprem tarihinden önce ise bu vergi türü de kapsama dahil edilecektir.

Kanunun 1 inci maddesinin 9 numaralı fıkrasının kapsamının belirlenmesinde, deprem tarihlerinden önce vadesi geldiği halde Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla tahsil edilmemiş bulunan amme alacakları dikkate alınacaktır.

Kanunun 2 nci maddesi kapsamına da 1999 ve 2000 yıllarına ilişkin yıllık gelir ve kurumlar vergileri, geçici vergiler ve kurumların 2000 ve 2001 yıllarında Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının (6) numaralı bendinin (b) alt bendi uyarınca yapacakları gelir vergisi tevkifatı girmektedir.

Ayrıca, özel hesap dönemi tayin edilen mükellefiyetlerde, yıllık gelir ve kurumlar vergilerinin hesaplanmasına esas alınan özel hesap döneminin kapandığı tarihin 1999 yılı içerisinde deprem tarihinden önce veya sonra olmasına bakılmaksızın 1999 ve 2000 yılları vergilendirme dönemi kapsama girmektedir.