Vergi Dairesince yapılacak işlem :

Emlâk Vergisi kanunu ile kabul edilen yeni sisteme göre mükellefler, bina ve arazilerinin vergi değerini (= rayiç değer = normal alım satım bedeli) beyan edecekler ve idare de bu beyana dayanarak ilk tarhiyatını derhal yapıp birinci taksit tutarının tahsilini sağlıyacaktır. Ancak, kanunun 31 inci maddesinde öngörüldüğü üzere, beyan edilen bu değerler, Maliye Bakanlığınca tesbit olunacak inceleme esaslarına göre ve aynı Bakanlıkça tayin edilecek inceleme yetkisini haiz memurlar tarafından tetkike tabi tutulacak ve beyan nın noksan bulunması halinde vergiye matrah olacak rayiç değerler bu memurlar marifetiyle yeniden takdir edilecektir. Bu uygulamanın, vergi değerinin noksan beyan edilmesi veya vaki tebligatla verilen ikinci ek süreye rağmen hiç beyanname verilmemesi hallerinde söz konusu olacağı şüphesizdir.

Şu kadar ki, bu memurlar tetkik ve takdirlerini tamamen kendi insiyatiflerine göre yapamıyacaklar, maddenin ikinci fıkrasına istinaden hazırlanan Tüzük'te belirtilen normlara usul ve esaslara uyacaklardır. Bu suretle, objektif bir değer takdiri ve buna uyan yeknesak bir vergileme sağlanmış olacaktır.

Öte yandan, maddenin son fıkrası hükmüne göre, mükelleflerce ilk tarhiyat için beyan edilen değerler ile yetkili memurlar marifetiyle idarece takdir edilecek değerler arasındaki fark kusur cezalı olarak ikmal edilecektir. Ancak, burada da, mükellefler lehine olarak, Emlâk Alım Vergisinde olduğu gibi bir müsamaha payı kabul edilmiştir. Eğer değerler arasında, beyan edilen rayiç bedelin yüzde 50 sine kadar bir fark varsa vergi cezasız olarak ikmal edilecek, bu fark rayiç bedelin yüzde 50 sinden fazla olursa farkın yüzde 50 miktarı aşan kısmı kusur cezalı olarak tarh ve tahsil edilecektir.